LIÊN KẾT WEBSITE
 
 

Tin hoạt động Đoàn ĐBQH
Cần giải quyết bất cập trong điều hành giá xăng dầu
Cập nhật: 17/03/2022 07:52:59 AM
Ngày 16.3, tại Nhà Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) dành một ngày để tổ chức hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn.
 

Chú thích ảnh

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ phát biểu khai mạc phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Câu hỏi ngắn, trả lời nhanh

Đây là phiên chất vấn và trả lời chất vấn đầu tiên của UBTVQH trong nhiệm kỳ khóa XV và kể từ phiên họp tháng 8.2019 đến nay và được tổ chức bằng hình thức trực tiếp tại phòng họp Diên Hồng và kết nối truyền hình trực tuyến với 62 Đoàn đại biểu Quốc hội tại các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương để tiến hành chất vấn.

  Dự phiên chất vấn tại điểm cầu tỉnh Hải Dương có các đồng chí: Lê Văn Hiệu, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh; Triệu Thế Hùng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; các đại biểu Quốc hội công tác tại tỉnh và đại diện các sở, ban, ngành liên quan.

Các đại biểu dự phiên chất vấn tại điểm cầu tỉnh Hải Dương

Theo Tổng Thư ký Quốc hội Bùi Văn Cường, nhằm tiếp tục phát huy hiệu quả công tác giám sát của Quốc hội, tiếp nối thành công của phiên chất vấn tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV, thời gian qua, cùng với việc các cơ quan của Quốc hội đã tổ chức một số phiên giải trình, thì phiên chất vấn lần này của UBTVQH tiếp tục cho thấy hoạt động giám sát của Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội đã được thực hiện thường xuyên, liên tục, có những chuyển biến tích cực, thực chất, được dư luận và cử tri đánh giá cao, khẳng định đây là hoạt động giám sát trực tiếp hiệu quả của Quốc hội, góp phần lan toả tinh thần đổi mới, linh hoạt, sáng tạo trong hoạt động giám sát và hoạt động của Quốc hội, luôn luôn bám sát thực tiễn và hơi thở cuộc sống, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của nhân dân và cử tri cả nước.

Để chuẩn bị cho phiên chất vấn lần này, trước diễn biến phức tạp của dich COVID-19, với tinh thần trách nhiệm, nổ lực cao, các cơ quan của Quốc hội và các cơ quan liên quan đã phối hợp chặt chẽ, khoa học, cố gắng chuẩn bị tốt nhất về các điều kiện tổ chức cũng như nội dung phiên họp, trên cơ sở tình hình phát triển kinh tế - xã hội, thực tiễn đời sống của nhân dân, tổng hợp đề xuất chất vấn của đại biểu Quốc hội thông qua văn bản tập hợp kiến nghị của 54 Đoàn đại biểu Quốc hội, phiếu chất vấn của đại biểu Quốc hội, ý kiến, kiến nghị của cử tri, ý kiến về kinh tế - xã hội được đại biểu Quốc hội quan tâm từ kỳ họp thứ 2 đến trước phiên họp thứ 9, căn cứ quy định về tiêu chí lựa chọn nhóm vấn đề chất vấn, UBTVQH đã quyết định tổ chức chất vấn đối với 2 nhóm vấn đề; cụ thể, là nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực của ngành Công thương liên quan đến trách nhiệm của Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực Tài nguyên và Môi trường liên quan đến trách nhiệm của Bộ trưởng Trần Hồng Hà.

Phát biểu khai mạc Phiên chất vấn và trả lời chất vấn, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh: Đây là hai nội dung chất vấn có phạm vi rộng, ảnh hưởng và tác động rất lớn đến phát triển kinh tế - xã hội, hoạt động sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp, đời sống của nhân dân; quản lý nhà nước không chỉ tập trung ở 2 bộ quản lý nghành nêu trên mà còn liên quan đến các Bộ nghành liên quan, thời gian chất vấn không nhiều.

“Do đó, để đảm bảo hiệu quả của phiên chất vấn, UBTVQH đề nghị các vị đại biểu trên cơ sở các tài liệu đã được gửi, quá trình công tác, kinh nghiệm thực tiễn, nghiên cứu kỹ, mỗi nhóm vấn đề chất vấn cần tập trung vào 2 nội dung, thứ nhất là liên quan đến việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội đã ban hành như (Nghị quyết số 134/2020/QH14, Nghị quyết số 82/2019/QH14, Nghị quyết số 100/2019/QH14, Nghị quyết số 33/2016/QH14, Nghị quyết số 63/2018/QH14...), thứ hai là việc thực hiện những việc mới, những vấn đề phát sinh có tính cấp thiết, thời sự, ảnh hưởng đến đời sống nhân dân..., trên cơ sở đó để đặt các câu hỏi có trọng tâm, phản ánh đúng và trúng vấn đề thuộc phạm vi nội dung chất vấn”, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh.

  Về cách thức tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn, cơ bản được thực hiện như tại kỳ họp thứ 2, tức là mỗi vị đại biểu Quốc hội nêu câu hỏi ngắn gọn trong khoảng 1 phút; Bộ trưởng sẽ trả lời mỗi một vấn đề mà đại biểu Quốc hội nêu ra trong khoảng 3 phút. Đại biểu Quốc hội có quyền tranh luận để làm rõ thêm các nội dung chất vấn mà người trả lời chất vấn trả lời chưa thỏa đáng, chưa đáp ứng được yêu cầu của đại biểu với thời gian không quá 2 phút; các vị đại biểu Quốc hội chỉ tranh luận với Bộ trưởng, không tranh luận giữa các đại biểu Quốc hội với nhau để chúng ta dành nhiều thời gian cho Bộ trưởng trả lời. Kết thúc phiên chất vấn, UBTVQH sẽ ban hành Nghị quyết về các nội dung nêu trên.

Chú thích ảnh

Bộ trưởng Công thương Nguyễn Hồng Diên trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội

Có hay không hiện tượng găm hàng chờ tăng giá

Sau phát biểu khai mạc phiên chất vấn và trả lời chất vấn của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, Bộ trưởng Công thương Nguyễn Hồng Diên đã đăng đàn trả lời nhiều câu nói “nóng” của các đại biểu Quốc hội xoay quanh vấn đề thiếu hụt xăng dầu trong nước, tình trạng ùn ứ hàng hóa ở cửa khẩu, khan hiếm nguồn cung ứng xăng dầu, có hiện tượng đầu cơ, găm hàng thiết bị y tế trong phòng chống dịch…

Đại biểu Nguyễn Đại Thắng (đoàn Hưng Yên) đặt câu hỏi: Có tình trạng găm hàng xăng dầu, chờ tăng giá, vậy giải pháp của Bộ Công Thương trong việc điều hành mặt hàng này để hài hòa lợi ích của nhà nước, doanh nghiệp, người dân đối với mặt hàng xăng dầu như thế nào?

Trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết: Trong những ngày qua giá xăng dầu tăng cao do đứt gãy nguồn cung ứng. Trên thị trường thế giới, từ đầu năm đến nay, tình hình địa chính trị  phức tạp và có nhiều bất ổn, đặc biệt là xung đột vũ trang giữa Nga và Ukraine là 2 nước cung cấp dầu, khí đốt lớn của thế giới đã ảnh hưởng đến nguồn cung và giá xăng dầu tăng đã ảnh hưởng đến các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu trong nước trong việc tiếp cận nguồn cung từ nguồn nhập khẩu cũng như hiệu quả sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp.

Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết: Để hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong việc nhập khẩu xăng dầu, Bộ Công Thương đã và sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính và các Bộ, ngành, địa phương liên quan, bám sát diễn biến của thị trường xăng dầu thế giới để có biện pháp điều hành phù hợp (trong điều hành giá xăng dầu trong nước và các biện pháp tạo điều kiện về nhập khẩu như mở hạn mức tín dụng, thủ tục hải quan...) nhằm bảo đảm duy trì nguồn cung xăng dầu cho thị trường trong nước.

Về sản xuất trong nước, hiện có 2 Nhà máy lọc dầu: Nhà máy lọc dầu Dung Quất thuộc Công ty cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) với công suất thiết kế 6,5 triệu tấn dầu thô/năm và Liên hợp lọc hóa dầu Nghi Sơn thuộc Công ty TNHH Lọc hóa dầu Nghi Sơn với công suất thiết kế 10 triệu tấn dầu thô/năm.

Hai nhà máy này cung cấp khoảng 70-75% nhu cầu xăng, dầu trong nước (trong đó nguồn từ Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn chiếm 35-40%, nguồn từ Nhà máy lọc dầu Bình Sơn chiếm khoảng 35%). Ngoài ra, còn có một số Nhà máy chế biến condensate (sản xuất xăng và dung môi) gồm: Nhà máy chế biến condensate Đông Phương, Nhà máy chế biến condensate Nam Việt, Nhà máy chế biến condensate Cái Mép, Nhà máy chế biến condensate Cát Lái. Năm 2021, sản lượng sản xuất của hai nhà máy đạt 13,88 triệu m3, trong đó sản lượng sản xuất của Công ty Lọc hóa dầu Bình Sơn đạt khoảng 7,19 triệu m3; sản lượng của Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn đạt khoảng 6,69 triệu m3.

Về nhập khẩu, hiện nay cả nước có 36 thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu có chức năng nhập khẩu xăng dầu (trong đó có 03 doanh nghiệp chỉ chuyên kinh doanh nhiên liệu hàng không). Năm 2021, cả nước nhập khẩu khoảng 6,3 triệu m3 xăng dầu các loại. Dự kiến năm 2022, nhu cầu nhập khẩu xăng dầu các loại khoảng 7,4 triệu m3 (gồm khoảng 5 triệu m3 phân giao đầu năm 2022 và 2,4 triệu m3 giao bổ sung cuối tháng 2.2022). Lũy kế 2 tháng đầu năm, các doanh nghiệp đã nhập khẩu khoảng 1,4 triệu m3 xăng dầu các loại.

Tổng nguồn cung xăng dầu cho thị trường trong nước năm 2021 khoảng 20,5 triệu m3, trong đó sản xuất trong nước khoảng 14,27 triệu m3 (chiếm khoảng 70% nhu cầu), nhập khẩu khoảng 6,3 triệu m3 (chiếm 30% nhu cầu). Theo kế hoạch năm 2022 là 20,7 triệu m3, trong đó sản xuất trong nước khoảng 14,418 triệu m3, nhập khẩu khoảng 6,282 triệu m3.

Trả lời chất vấn các đại biểu Quốc hội về công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường và xử lý vi phạm, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết: Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công thương tại Công điện số 517/CĐ-BCT về việc tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm trong kinh doanh xăng dầu và sự chỉ đạo quyết liệt của UBND các tỉnh, thành phố liên quan đến lĩnh vực này, trong những ngày trước và sau dịp Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, lực lượng Quản lý thị trường cả nước đã thực hiện triệt để các nhiệm vụ được giao tại Công điện, tiến hành công tác quản lý địa bàn, biện pháp nghiệp vụ và phối hợp với các lực lượng chức năng trong Ban Chỉ đạo 389 các tỉnh, thành phố (Công an, Sở Công thương) giám sát các loại hình kinh doanh xăng dầu theo từng địa phương, trong đó có các phương án, kế hoạch cụ thể để kiểm tra đột xuất ngay các đơn vị kinh doanh có dấu hiệu, hành vi găm hàng, tạo khan hiếm nguồn cung xăng dầu.

Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, từ ngày 28.1.2022 đến nay, lực lượng Quản lý thị trường trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao, có phát hiện một số đơn vị kinh doanh đóng cửa, tạm ngừng hoạt động hoặc bán nhỏ giọt đã xác định nguyên nhân, xử lý các hành vi vi phạm theo quy định. Các cửa hàng ngừng kinh doanh thời gian vừa qua do nhiều nguyên nhân như: do nhu cầu tăng tại nhiều điểm cần cấp xăng dầu trong cùng một thời điểm nên hệ thống xe chuyên chở của các thương nhân cấp hàng không kịp phục vụ; nhiều cửa hàng tiến hành sửa chữa hoặc giải thể không kinh doanh có thông báo với cơ quan quản lý nhà nước; không có đủ nhân lực để kinh doanh tại các cửa hàng, ảnh hưởng dịch bệnh COVID-19 - chủ cửa hàng, nhân viên bán hàng nhiễm bệnh...; một số cửa hàng ngừng bán trái phép (đã bị xử lý theo quy định).

Ngày 10.2.2022, Bộ Công thương đã triển khai đoàn kiểm tra trực tiếp đến các địa bàn một số tỉnh Đồng bằng Sông Cửu Long để kiểm tra việc bán xăng dầu tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu. Một số doanh nghiệp có hiện tượng hạn chế bán hàng ra để chờ tăng giá đã được Bộ Công thương phối hợp với các cơ quan chức năng trên địa bàn các tỉnh xử lý nghiêm hành vi vi phạm theo quy định.

“Tiếp đó, ngày 15.2.2022, Bộ Công thương đã thành lập 3 đoàn thanh tra chuyên ngành với các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, theo đó các đoàn thanh tra sẽ thanh tra việc việc chấp hành pháp luật trong kinh doanh xăng dầu của các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu”, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên trả lời trước Quốc hội. Phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại UBTVQH sẽ được cập nhật tiếp.

Bất cập từ việc dự trữ xăng dầu quốc gia được giao cho doanh nghiệp

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng đặt câu hỏi về thông tin chủ trương đấu giá 100 triệu lít xăng dầu dự trữ quốc gia này như thế nào, khi đấu giá rồi thì phải có nguồn bù vào. “Không được để mất nguồn cung xăng dầu”, đó là ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ.

Trả lời câu hỏi của Chủ tịch Quốc hội và các đại biểu Quốc hội chất vấn về dự trữ xăng dầu, Bộ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Hồng Diên cho biết: Về quy định dự trữ quốc gia, chúng ta bây giờ có đủ lượng dự trữ từ 5-7 ngày, với lượng tiêu thụ mỗi tháng từ 1,8 - 1,9 triệu m3.

“Hiện quốc gia chưa có hệ thống kho dự trữ riêng mà giao việc dự trữ này cho các doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp đầu mối. Đây là cơ chế rõ ràng chúng tôi thấy bất hợp lý”, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên nói.

Bộ Công thương đã và đang có lộ trình để trình cấp có thẩm quyền xem xét thiết kế lại mô hình quản lý quỹ dự trữ này, đồng thời xem xét có thể đề xuất mức dự trữ cao hơn nữa để tránh khi bất trắc, có thể dự trữ được một vài tháng. “Chúng tôi rất đồng tình với gợi ý của Chủ tịch Quốc hội. Nhờ ý kiến của Chủ tịch Quốc hội, chắc chắn đề xuất sau này của Bộ Công thương sẽ được xem xét thuận lợi hơn”, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên khẳng định.

Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, các doanh nghiệp đầu mối có thực hiện dự trữ bắt buộc của mình hay không, trong khi cũng là xăng dầu ấy, cũng để ở kho ấy thì đây thực sự là một “ẩn số”. “Chúng tôi nghĩ nếu sớm có cơ chế tách bạch giữa dự trữ quốc gia và dự trữ của các doanh nghiệp đầu mối và doanh nghiệp phân phối thì chắc chắn sẽ tốt", Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên nói.

Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên đã tiếp thu ý kiến các đại biểu Quốc hội và sẵn sàng đề xuất để có cơ chế tách bạch dự trữ quốc gia bằng các tổng kho do nhà nước quản lý với dự trữ của doanh nghiệp bằng các kho do doanh nghiệp quản lý. “Khi đó việc kiểm tra, kiểm soát việc vận hành xăng dầu mới tốt. Đúng như các đại biểu nêu, trong hoàn cảnh thế giới có nhiều biến động, chúng ta cần nghĩ tới việc dự trữ nhiều hơn bằng sản phẩm thì lúc khó mới có mà dùng”, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên nói.

Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, việc đấu giá 100 triệu lít dầu, Bộ Công Thương được giao chuyển đổi nguồn dự trữ từ xăng RON 92 sang xăng RON 95. Việc đấu giá thực chất là chuyển đổi nguồn xăng thông dụng hơn, khi bán đấu giá minh bạch có sự giám sát của các bộ, ngành liên quan như Bộ Tài chính, đặc biệt là có sự giám sát của Chính phủ…

Thông tin thêm về vấn đề dự trữ xăng dầu, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết: Dự trữ xăng dầu quốc gia đến nay chúng ta chưa tách bạch được nên trong số 33 thương nhân đầu mối xăng dầu cần phải được khắc phục. “Cần tách nguồn dự trữ xăng dầu quốc gia và dự trữ của doanh nghiệp”, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc trả lời trước Quốc hội.

Chú thích ảnh

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc trả lời chất vấn

Cũng tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn trước Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các đại biểu Quốc hội sáng 16/3, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên cho biết: Trong năm qua, cùng với cả nước, ngành Công Thương phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức chưa từng có do đại dịch COVID-19 gây ra. Môi trường bên ngoài cũng không mấy thuận lợi, một phần như đại dịch làm gián đoạn chuỗi cung ứng, phần khác vì xu hướng bảo hộ mậu dịch, xung đột lợi ích và cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gay gắt, gây khó cho tất cả các bên, nhất là các nền kinh tế có độ mở lớn như nước ta.

Bước sang năm 2022, trong khi đang phải đối diện với nguy cơ gia tăng lạm phát quy mô toàn cầu do hầu hết các quốc gia đều tăng các gói kích cầu để phục hồi, phát triển kinh tế sau đại dịch thì lại nổ ra sự kiện Nga - Ukraina; biến cố này kết hợp với những biện pháp trừng phạt kinh tế của các nước phương Tây nhằm vào Nga - một nước xuất khẩu nhiên liệu, lương thực và một số vật tư chiến lược lớn của thế giới đã và đang gây ra những hệ lụy nghiêm trọng trong ngắn hạn và dài hạn; đe dọa thiếu hụt, đứt gãy chuỗi sản xuất, cung ứng toàn cầu, trong đó có nước ta. Nguồn cung và giá cả hàng hóa trong nước cũng không nằm ngoài xu hướng chung của thế giới, nhất là về xăng dầu. Bên cạnh đó, xăng dầu trong nước còn chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc gián đoạn nguồn cung của nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn.

“Trong bối cảnh có nhiều khó khăn, thách thức to lớn đó, ngành Công Thương dưới sự lãnh đạo thống nhất, kịp thời, quyết liệt của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ đã nỗ lực hết mình, chủ động, sáng tạo, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương triển khai thực hiện nhiều giải pháp hỗ trợ, giúp đỡ các doanh nghiệp và người dân trong sản xuất, kinh doanh, bảo đảm lưu thông ngay cả trong khi dịch bệnh diễn biến phức tạp. Cung ứng điện, hàng hóa thiết yếu khá đầy đủ, ổn định. Đẩy mạnh sản xuất xuất nhập khẩu và đã đạt được những kết quả tích cực, tương đối toàn diện trên các lĩnh vực sản xuất công nghiệp, kinh doanh, thương mại, đặc biệt là xuất nhập khẩu hàng hóa và hội nhập kinh tế quốc tế”, Bộ trưởng Công Thương báo cáo trước Quốc hội.

Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, với kết quả lần đầu tiên, kim ngạch xuất nhập khẩu đạt gần 670 tỷ USD và đưa vào thực thi 3 Hiệp định thương mại tự do lớn với EU, Vương quốc Anh và gần đây nhất là Hiệp định RCEP góp phần quan trọng cùng cả nước thực hiện linh hoạt, hiệu quả mục tiêu kép, vừa phòng, chống đại dịch, có hiệu quả phục hồi kinh tế xã hội.

Tuy nhiên, bất chấp những nỗ lực này, nhiều khó khăn, thách thức liên tục xuất hiện đòi hỏi công tác quản lý nhà nước của Bộ Công Thương cần phải tập trung giải quyết, trước hết là tình hình giá một số nguyên liệu, vật tư chiến lược, nhất là xăng dầu tăng cao.

Tình trạng buôn lậu, hàng giả không rõ nguồn gốc, xuất xứ và lợi dụng thương mại điện tử để kinh doanh hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ có dấu hiệu gia tăng, gây bức xúc cho người dân và doanh nghiệp làm ăn chân chính, tiếp đến là tình trạng ùn tắc hàng hóa tại biên giới phía Bắc, hệ quả của chính sách phòng chống dịch COVID-19 rất nghiêm ngặt của Trung Quốc, tập quán sản xuất kinh doanh nhỏ lẻ, xuất hàng tiểu ngạch của nhiều địa phương trong nước.

Trước tình hình đó, Bộ Công Thương đã nhanh chóng vào cuộc để xử lý, tham mưu cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo xử lý những vấn đề này.  Để bảo đảm đáp ứng đầy đủ, liên tục nhu cầu xăng dầu trong nước, ngay từ đầu tháng 1/2022, Bộ Công Thương đã chủ động triển khai đồng bộ, quyết liệt nhiều giải pháp để bổ sung nguồn cung do thiếu hụt sản lượng của Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn; chỉ đạo tăng cường chia sẻ nguồn cung giữa các doanh nghiệp đầu mối; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra, giám sát cung ứng kinh doanh xăng dầu trên địa bàn cả nước; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm với các chế tài cao nhất, đồng thời phối hợp với các Bộ, ngành liên quan điều hành xăng dầu theo đúng quy định của Nhà nước và bám sát diễn biến giá thế giới.

Nhờ những giải pháp đồng bộ, quyết liệt đó, tình hình cung ứng xăng dầu được duy trì ổn định, nguồn cung xăng dầu 3 tháng đầu năm được bảo đảm và có phương án cụ thể, khả thi về nguồn cung đến hết quý 2 năm 2022 trong điều kiện năng lực sản xuất dầu trong nước vẫn chưa đạt được sản lượng cam kết.

Chú thích ảnh

Các đại biểu Quốc hội dự Phiên chất vấn và trả lời chất vấn

Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, đối với công tác quản lý thị trường, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại Bộ Công thương đã ban hành và tham mưu cho Chính phủ sửa đổi, ban hành nhiều cơ chế, chính sách để tạo hành lang pháp lý đủ mạnh cho lực lượng Quản lý thị trường và các lực lượng chức năng hoàn thành nhiệm vụ; chỉ đạo thực hiện hàng trăm đợt kiểm tra chuyên đề, kiểm tra đột xuất với nhiều mặt hàng, lĩnh vực trong nền kinh tế; đồng thời phối hợp chặt chẽ với lực lượng chức năng tấn công triệt phá nhiều đường dây, ổ nhóm buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả lớn. Nhờ vậy, tình hình vi phạm về hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đã có nhiều chuyển biến tích cực, tại hầu hết các địa bàn nổi cộm tình trạng vi phạm đã giảm đáng kể so với trước đây.

Trả lời các đại biểu Quốc hội về giải quyết tình trạng ùn tắc nông sản tại cửa khẩu, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết Bộ Công Thương đã cùng với các Bộ, ngành liên quan kịp thời tham mưu Thủ tướng Chính phủ điện đàm với Thủ tướng Chính phủ Trung Quốc; trao đổi với Đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam; đồng thời, Bộ đẩy mạnh giao thiệp với các đối tác phía bạn thông qua nhiều hình thức, cả trực tuyến và công thư để cùng tìm biện pháp xử lý.

Kịp thời thành lập Ban Chỉ đạo liên ngành giải quyết hàng hóa ùn tắc theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ do Bộ trưởng Bộ Công Thương làm Trưởng ban để phối hợp giữa các Bộ, ngành, địa phương liên quan tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, thúc đẩy mở lại và duy trì thông quan tại các cửa khẩu.

Bên cạnh đó, Bộ đã duy trì, xây dựng, nhanh chóng trình Thủ tướng phê duyệt Đề án thúc đẩy xuất khẩu hàng nông sản qua biên giới theo hình thức thương mại chính ngạch và Chiến lược xuất khẩu hàng hóa thời kỳ 2021-2030, góp phần khắc phục tình trạng ùn tắc hàng hóa tại khu vực cửa khẩu và thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam phát triển nhanh, bền vững hơn trong tương lai.  Nhờ những nỗ lực đó, tình hình ùn tắc hàng hóa từ cửa khẩu phía Bắc đã từng bước được tháo gỡ, lượng xe chờ xuất khẩu đã giảm đáng kể, nhất là thời điểm cận và ngay sau Tết Nguyên đán.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành phát biểu làm rõ các vấn đề đại biểu Quốc hội nêu

Xây dựng nhà máy lọc dầu tại Vũng Tàu

Phó Thủ tướng Lê Văn Thành nêu rõ, xăng dầu là mặt hàng thiết yếu, ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh của người dân, doanh nghiệp. Đặc biệt, đây là một trong những mặt hàng có tác động rất lớn tới các chỉ tiêu về kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát. Quốc hội, Chính phủ đã ban hành nhiều quy định để quản lý mặt hàng xăng dầu. Các công cụ pháp lý đủ điều kiện để quản lý chặt chẽ, ổn định, đảm bảo cung ứng xăng dầu cho sản xuất, đời sống. Tuy nhiên, mặt hàng xăng dầu chúng ta chưa tự chủ được mà phụ thuộc vào nhập khẩu nhiều.

Phó Thủ tướng cho biết, hiện nay nước ta mới có 2 nhà máy lọc hóa dầu là: Nhà máy Bình Sơn (cung ứng 35% - 7 triệu tấn xăng dầu/năm) đưa vào sản xuất từ năm 2009; và Nhà máy Nghi Sơn đưa vào sản xuất từ năm 2018. "Cả hai nhà máy đạt được khoảng 13 triệu tấn xăng dầu/năm trong khi đó nhu cầu cỡ 20 – 21 triệu tấn/năm. Như vậy, khi xăng dầu thế giới tăng thì xăng dầu trong nước tăng", Phó Thủ tướng phân tích.

Một vấn đề quan trọng nữa là bản thân nguồn dầu thô cho các nhà máy vẫn phải nhập khẩu. Dầu thô của nước ta chưa đáp ứng được yêu cầu.

"Dự trữ xăng dầu trong thời gian qua đã đáp ứng được yêu cầu như các quy định về điều hành, dự trữ. Dự trữ xăng dầu đến ngày 10/2 vẫn còn khoảng 1,2 triệu tấn, cùng với sản xuất trong tháng 2 khoảng 0,9 triệu tấn; cộng nhập khẩu thêm khoảng 0,9 triệu tấn là có 3 triệu tấn. Trong khi nhu cầu 1 tháng hiện nay khoảng 1,8 triệu tấn", Phó Thủ tướng chỉ rõ.

Phó Thủ tướng nêu lên 2 vấn đề cử tri và doanh nghiệp rất quan tâm. Đó là có tình trạng một số cửa hàng xăng dầu đóng cửa, không bán hàng; thứ hai là giá tăng liên tục trong nhiều kỳ, cần làm rõ nguyên nhân để cử tri, nhân dân hiểu rõ.

Về giá xăng tăng cao, Phó Thủ tướng cho biết, Nhà máy Nghi Sơn sản lượng bị suy giảm; sự phối hợp giữa các kênh phân phối chưa tốt. Tỷ lệ cửa hàng đóng cửa nhỏ nhưng ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý người tiêu dùng, người dân lo ngại thiếu xăng dầu. "Dự trữ, nhập khẩu, sản xuất có khoảng 3 triệu tấn thì nguyên nhân chính là điều phối phối hợp giữa nhà phân phối cấp 1, cấp 2, cấp 3 với cửa hàng xăng dầu là có vấn đề. Cái này phải làm rõ", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Về giải pháp, Phó Thủ tướng khẳng định, Chính phủ, các bộ, ngành đã tập trung chỉ đạo các khâu sản xuất, nhập khẩu và phân phối. Chính phủ đã chỉ đạo Nhà máy Bình Sơn sản xuất tăng 105%, Nghi Sơn cam kết sản xuất trở lại, nhập khẩu cho quý II/2022 tăng thêm là 2,4 triệu m3. Dự trữ cũng đảm bảo đúng quy định.

Chính phủ đã giao cho thanh tra, các cơ quan pháp luật làm rõ việc dự trữ hiện có theo đúng quy định không. Việc đóng cửa một số cửa hàng phải làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm để xử lý triệt để.

Phó Thủ tướng Lê Văn Thành cho biết, xăng dầu là mặt hàng phải kiểm soát và bình ổn giá. Trước hết, tính tới việc giảm phí thuộc thẩm quyền của Chính phủ, bảo đảm theo cơ chế thị trường nhưng phải so sánh, tính toán việc ảnh hưởng tới sản xuất, lạm phát.

"Chính phủ đã thực hiện một loạt các giải pháp như sử dụng Quỹ Bình ổn giá, giảm phí và có nghị quyết báo cáo cấp có thẩm quyền rà soát giảm thuế phù hợp. Cũng có thể giá còn tiếp tục tăng nên phải tiếp tục có cơ chế chính sách hỗ trợ các đối tượng, để đảm bảo sao cho sản xuất, giá thành ổn định. Ví dụ, nếu để giá xăng dầu tăng thì các công trường cũng sẽ bị chậm lại, công trình không thể triển khai nhanh được và phải bù giá. Tinh thần vừa điều hành trong cơ chế thị trường, nhưng vừa phải đảm bảo ổn định được kinh tế vĩ mô và đời sống an sinh", Phó Thủ tướng nói.

Nói về giải pháp trong lâu dài, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành khẳng định tinh thần dứt khoát phải làm chủ sản xuất xăng dầu trong nước và theo quy hoạch sẽ có nhà máy lọc dầu có quy mô sản xuất 10 triệu m3 tại Vũng Tàu.

Đảm bảo nguồn cung xăng dầu

Đối với vấn đề bán lẻ xăng dầu, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho rằng, có thể có hiện tượng "ghim hàng", chờ bán kiếm lời chênh lệch. Chiết khấu bằng 0 sẽ không bán hàng ra, cùng với sự cố ở Nghi Sơn cũng là nguyên nhân. Theo Bộ trưởng, cần xác định được nguyên nhân tổng hợp thì mới có được giải pháp để khắc phục giá xăng cao như hiện nay.

Về dự trữ quốc gia, ông Phớc cũng cho rằng, do chưa tách bạch được nên cơ quan quản lý cũng không biết được việc dự trữ trong kho của thương nhân đầu mối thế nào.

"Đây cũng là lỗ hổng cần khắc phục, cần tách bạch hệ thống dự trữ quốc gia riêng, dự trữ thương mại riêng. Quỹ bình ổn giá lâu nay tính bằng tiền, Bộ Công Thương, Tài chính đang nghiên cứu, có thể tính bằng dự trữ hàng có được không, để có thể cung ứng hàng ngay", ông Phớc cho hay.

Về điều hành giá xăng dầu, Bộ trưởng cho rằng, đầu vào không chỉ mặt hàng xăng dầu, mà nhiều mặt hàng khác như bằng thép, hóa chất đều phụ thuộc vào nước ngoài. Mặt hàng dầu thô năm ngoái phải nhập gần 10 triệu tấn và năm nay dự kiến nhập khẩu trên 7 triệu tấn... Như vậy có nghĩa là chúng ta hoàn toàn phụ thuộc thị trường thế giới.

Thời gian tới, Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Công Thương sẽ tham mưu cho Chính phủ một số giải pháp, trước mắt là phải đảm bảo nguồn cung. Bên cạnh đó, chống buôn lậu xăng dầu và giảm thuế môi trường để đảm bảo cho vấn đề sản xuất kinh doanh và phát triển.

Phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật về buôn lậu, gian lận thương mại

Phát biểu tại phiên chất vấn, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm cho biết, thời gian gần đây gia tăng hoạt động buôn lậu gian lận thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, xâm phạm sở hữu trí tuệ, hàng cấm... có xu hướng diễn biến rất phức tạp.

Hoạt động đầu cơ, buôn lậu, kinh doanh trái phép, buôn bán hàng giả liên quan trang thiết bị vật tư, y tế, mặt hàng thiết yếu phục vụ phòng, chống dịch bệnh xảy ra nhiều ở các địa phương. Hoạt động buôn lậu, vận chuyển trái phép vàng qua biên giới diễn biến phức tạp do giá vàng trong nước và thế giới cùng tăng mạnh, chênh lệch ở mức cao.

Cùng với đó là xuất hiện tình trạng các đối tượng tập trung hoạt động đầu cơ xăng dầu, "găm hàng" chờ lên giá, xuất lậu, nhập lậu; pha chế làm giả xăng dầu, tuồn ra thị trường để tiêu thụ.

"Xăng dầu là vấn đề các đại biểu quan tâm, diễn biến hoạt động buôn lậu, sản xuất hàng giả mặt hàng này vẫn còn rất phức tạp. Vừa qua, Bộ Công an nỗ lực đấu tranh vụ sản xuất xăng giả ở Đồng Tháp, Sóc Trăng, Đồng Nai...", Bộ trưởng Tô Lâm thông tin và nhấn mạnh buôn lậu dẫn đến trốn thuế, giá xăng lậu chênh lệch với hàng chính thức rất nhiều, gây thiệt hại cho nhập khẩu chính thức, lại càng kích thích các đối tượng buôn lậu, sản xuất xăng giả.

Để phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật về buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc, Bộ Công an đã phối hợp các bộ, ngành, địa phương triển khai quyết liệt các nhiệm vụ, giải pháp công tác.

Cụ thể là tăng cường công tác nắm tình hình, phát hiện các vi phạm, tội phạm phát sinh trong hoạt động kinh doanh xăng dầu, vàng, vật tư, trang thiết bị y tế phục vụ phòng, chống dịch COVID-19 và những vấn đề phức tạp nổi lên.

Bên cạnh đó, huy động tối đa lực lượng để tăng cường cho cơ sở, triển khai đồng bộ, có chiều sâu các biện pháp nghiệp vụ, xác định rõ các lĩnh vực, địa bàn, đối tượng trọng điểm, đối tượng cầm đầu các đường dây buôn lậu, sản xuất, kinh doanh hàng cấm, hàng giả để tập trung đấu tranh, triệt phá.

Lực lượng Công an phối hợp chặt chẽ với các đơn vị chức năng như quản lý thị trường, hải quan, bộ đội biên phòng, cảnh sát biển trong công tác thanh tra, kiểm tra, tiếp nhận và xử lý tố giác tội phạm, kiến nghị khởi tố; chủ động phát hiện những sơ hở, thiếu sót trong quy định pháp luật, cơ chế, chính sách quản lý nhà nước đối với các ngành hàng vàng, xăng dầu, vật tư y tế… để kịp thời dự báo, nhận diện các vấn đề phức tạp nổi lên, từ đó kịp thời tham mưu cho Chính phủ có biện pháp chỉ đạo, giải quyết dứt điểm.

Theo Báo Tin tức
Nguồn Báo điện tử Hải Dương
 
Các tin mới hơn
Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh tặng 1.200 hộp sữa cho Trung tâm Hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập Hy Vọng (21/06/2022)
Đề nghị làm rõ nhiều vấn đề kinh tế - xã hội, tư pháp (20/05/2022)
Dự thảo Luật Phòng, chống bạo lực gia đình có giải quyết những vướng mắc hiện nay? (25/04/2022)
Tình trạng thờ ơ, vô cảm rất đáng lên án (25/04/2022)
Bảo vệ trẻ em khỏi nạn bạo lực, xâm hại: Cần sự vào cuộc của toàn xã hội (25/04/2022)
Các bài liên quan
Tiếp tục đổi mới phương thức, nội dung hoạt động của Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh (20/01/2022)
Chuyên mục Đại biểu dân cử với cử tri tháng 01/2022 (14/01/2022)
Khẩn trương thực hiện kịp thời các Luật, Nghị quyết vừa được Quốc hội thông qua (12/01/2022)
Sáng 4.1, Quốc hội khóa XV khai mạc kỳ họp bất thường (04/01/2022)
Hỗ trợ kịp thời trẻ em F0, F1 theo Nghị quyết 68 (31/12/2021)
 
Quay lạiXem tiếp